Jak nauczyć się grać w szachy od podstaw? Ustawienie szachów.

Jak nauczyć się grać w szachy od podstaw?

Pierwszą rzeczą, jaką powinniśmy zrobić, aby rozpocząć grę w szachy od podstaw jest poznanie planszy do gry w szachy, czyli szachownicy. Szachownica ma 64 pola i składa się z 8 poziomych rzędów oraz 8 pionowych kolumn. Rzędy oznaczone są kolejno cyframi od 1 do 8, natomiast kolumny oznaczone są kolejnymi literami alfabetu, czyli od literki “a” do literki “h”. Częściej zamiast słowa “rząd” i „kolumna”, stosuje się słowo “linia”.

Cechą charakterystyczną szachownicy jest to, że pola są na przemian jasne i ciemne. Przyjmuje się oficjalnie, że pola są białe i czarne, natomiast podczas gry w szachy online możemy zazwyczaj wybrać kolor szachownicy. Gramy zazwyczaj na szachownicach o kolorach pól: białych i zielonych, białych i niebieskich, białych i brązowych. Natomiast podczas gry w szachy na żywo zwykle gra się na szachownicach o kolorach pól: żółtych i czarnych, białych i brązowych. Poniżej przedstawiam przykładową szachownicę podczas gry w szachy online.

Szachy od podstaw – do czego służą oznaczenia rzędów i kolumn?

Dzięki odpowiednim oznaczeniom na szachownicy, jesteśmy w stanie swobodnie komunikować się podczas partii szachowej, a także dokonywać zapisów rozegranej partii szachów, aby móc później odtworzyć i przeanalizować ponownie naszą grę w szachy. Dlatego tak ważne jest, aby przed poznaniem zasad gry w szachy (z którymi możesz się zapoznać tutaj, opanować najpierw szachy od podstaw ucząc się oznaczenia pól na szachownicy.

Przejdźmy teraz do praktyki. Jeżeli wybierzemy sobie dowolne pole na szachownicy, to możemy je opisać używając litery oraz cyfry. Zasada jest prosta. Pola na szachownicy opisujemy najpierw za pomocą litery (podajemy kolumnę), a następnie cyfry (podajemy rząd). Poniżej przedstawiam grafikę, na której widzimy szachownicę i pola oznaczone kolorem czerwonym. Czy jesteś w stanie poprawnie nazwać pola, które zostały zaznaczone na szachownicy? Pola, które zostały oznaczone to odpowiednio: b3, c7, d5, e2, f3, g5, h8. Mam nadzieję, że już rozumiesz, jak poprawnie nazywać pola na szachownicy i możemy płynnie przejść do ustawienia figur.

Początkowe ustawienie szachów

Ustawienie szachów za każdym razem wygląda tak samo, więc wystarczy, że raz nauczymy się jak ustawić figury szachowe, a będziemy mogli przystąpić do partii szachów. W szachach możemy grać białymi lub czarnymi i od tego będzie zależało, z której strony szachownicy, powinniśmy ustawić nasze figury szachowe. Grając białymi, będziemy ustawiać nasze pionki zawsze na linii 2, natomiast nasze figury szachowe na linii 1. Grając czarnymi będziemy ustawiać pionki na linii 7, a figury szachowe na linii 8.

Dokładne omówienie czym są pionki i figury szachowe oraz jak się poruszają, znajdziesz w kolejnym artykule Zasady gry w szachy, natomiast tutaj najważniejsze jest, abyś poznał/poznała ustawienie szachów. Warto zapamiętać, że ustawienie szachów jest symetryczne, to znaczy że jeżeli gramy białymi i ustawiamy nasze figury na 1 linii, to przeciwnik grając czarnymi ustawia symetrycznie te figury na 8 linii. Poniżej na szachownicy jest pokazane w jaki sposób obie strony powinny ustawić pionki podczas rozpoczęcia gry w szachy.

Ustawienie szachów – jak ustawić prawidłowo figury szachowe?

Skoro wiemy już jak ustawić pionki, to teraz musimy ustawić figury. Z racji tego, że “bliżej” siebie mamy kolor biały, pokażę ustawienie figur szachowych najpierw po stronie białych, a następnie symetrycznie ustawimy bierki czarne. Przede wszystkim zaczynamy od skrajnych pól szachownicy. Na skrajnych polach stoją wieże (a1, h1), dalej w stronę środka symetrycznie stoją skoczki (b1, g1), a następnie gońce (c1, f1). Partię zawsze rozpoczynamy z dwiema wieżami, skoczkami oraz gońcami.

Ostatnie 2 figury jakie nam zostały do ustawienia szachów to hetman i król. Ustawienie hetmana i króla sprawia początkującym szachistom najwięcej problemów. Biały hetman stoi zawsze na polu d1, natomiast białego króla ustawiamy zawsze na polu e1 (tylko to pole zostało puste). Warto zapamiętać, że biały król stoi na 1 linii na środku na czarnym polu, a czarny król na 8 linii na środku na białym polu. Czarne figury ustawiamy symetrycznie jak białe. Poniżej na szachownicy przedstawiam prawidłowe ustawienie szachów.

Szachy od podstaw – najczęstsze błędy

Najwięcej trudności sprawia początkującym szachistom ustawienie szachów.

Pierwszym z najczęstszych błędów jest ustawienie białego króla na białym polu d1, a białego hetmana na czarnym polu e1. Jak najprościej zapamiętać to prawidłowe ustawienie szachów? Już tłumaczę. Hetman jest nazywany inaczej damą. Właśnie dlatego hetman (dama) musi rozpoczynać grę w szachy na linii „d” (niezależnie od tego czy gramy białymi czy czarnymi). Czyli biała dama zaczyna grę na polu d1, a czarna dama na polu d8.

Możemy również zapamiętać ustawienie króla, a wtedy wiemy, że hetman będzie musiał stać na polu obok. Zasada jest również prosta. Król rozpoczyna na polu o przeciwnym kolorze do swojego. Czyli biały król musi być ustawiony na 1 linii na środku, na czarnym polu czyli na e1. Natomiast czarny król na 8 linii, na środku, na białym polu czyli na e8.

Drugim najczęstszym błędem w ustawieniu szachów jest nieprawidłowe ustawienie szachownicy, czyli ustawiamy białe figury na linii 7 i 8, a czarne na linii 1 oraz 2. Zapamiętajmy, że pole a1 zawsze musi pozostać czarne! A po drugie, sprawdź zawsze 2 razy czy jeśli grasz czarnymi, to twoje figury są ustawione na linii 7 i 8, a gdy grasz białymi na linii 1 i 2.

Oczywiście te błędy mogą mieć miejsce podczas gry w szachy nafizycznej szachownicy lub gdy bierzemy udział w turniejach szachowych. Jeżeli gramy w szachy online, to program lub platforma zapewni nam prawidłowe ustawienie szachów.

Jeżeli chciałbyś nauczyć się grać w szachy od podstaw i poznać magię tej królewskiej gry, to serdecznie zapraszam na indywidualne lekcje z gry w szachy i szkolenia z gry w szachy.

Podziel się artykułem z innymi osobami

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on email
Email

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Umów się na 15 minutową bezpłatną konsultację